Wie heeft recht op een leefloon in België?
Het OCMW betaalt een leefloon aan mensen die niet genoeg inkomen hebben om van te leven. Kort gezegd moet je:
- in België wonen;
- meerderjarig zijn (of minderjarig in sommige gevallen);
- Belg zijn, EU-burger met een verblijf van meer dan 3 maanden, erkend vluchteling of vreemdeling ingeschreven in het bevolkingsregister;
- een inkomen hebben dat lager is dan het leefloon;
- bereid zijn om te werken (behalve om redenen van gezondheid of billijkheid);
- eerst je andere rechten hebben aangevraagd (werkloosheid, pensioen, uitkeringen…).
| Situatie | Maximumbedrag per maand |
|---|---|
| Samenwonend | € 911,56 |
| Alleenstaand | € 1.367,34 |
| Met gezin ten laste | € 1.847,89 |
Alle details en een rekenhulp vind je in onze gids over het leefloon.
Recht op een leefloon als samenwonende
Ja, een samenwonende heeft recht op een leefloon, maar het bedrag is lager: maximaal € 911,56 per maand.
Wanneer ben je "samenwonend"?
Er moeten twee voorwaarden tegelijk vervuld zijn:
- je woont onder hetzelfde dak als een of meer andere personen;
- jullie regelen samen het grootste deel van het huishouden: boodschappen, facturen, maaltijden, gedeelde kosten…
Op hetzelfde adres wonen is niet genoeg. Woon je in een cohousing of studentenhuis waar iedereen zijn eigen boodschappen en budget regelt, dan word je meestal als alleenstaande beschouwd (€ 1.367,34). De echte situatie telt, en het is aan het OCMW om het samenwonen te bewijzen, tijdens het sociaal onderzoek.
Wiens inkomen telt het OCMW mee?
- Je partner (gehuwd, wettelijk samenwonend of als koppel): ja, zijn of haar inkomen telt mee.
- Je ouders of meerderjarige kinderen die bij je wonen: ja, sinds 1 maart 2026 moet het OCMW hun inkomen meetellen (vroeger was dat een keuze). Alleen het deel van hun inkomen boven € 911,56 telt mee. Het OCMW kan een uitzondering maken om redenen van billijkheid, bijvoorbeeld bij een familieconflict.
- Een vriend, huisgenoot, broer, zus of tante: nee, hun inkomen telt nooit mee.
Ik ben eigenaar: heb ik recht op een leefloon?
Ja, eigenaar zijn betekent niet dat je geen recht hebt op een leefloon. En het OCMW kan je niet verplichten om het huis waarin je woont te verkopen voordat het je helpt.
Maar omdat je geen huur betaalt, telt het OCMW een deel van de waarde van je huis als "inkomen". Het vertrekt van het niet-geïndexeerd kadastraal inkomen (dat staat op je aanslagbiljet van de onroerende voorheffing):
- er gaat € 750 af (+ € 125 per kind voor wie je kinderbijslag krijgt);
- de rest wordt vermenigvuldigd met 3;
- daarna gaat de algemene vrijstelling eraf: € 250 per jaar voor een alleenstaande, € 155 voor een samenwonende, € 310 met gezin ten laste.
Voorbeeld: alleenstaande, kadastraal inkomen van € 1.250, geen ander inkomen. (€ 1.250 − € 750) × 3 = € 1.500, min € 250 = € 1.250 per jaar, of € 104,17 per maand. Het OCMW betaalt dan € 1.367,34 − € 104,17 = € 1.263,17 per maand.
Is het kadastraal inkomen klein (€ 750 of minder, zonder kinderen), dan telt het huis helemaal niet mee. De intresten van een hypothecaire lening kunnen ook afgetrokken worden, onder bepaalde voorwaarden.