Moederschaps-, geboorte- en ouderschapsverlof

Kort: een werkneemster heeft recht op vijftien weken moederschapsrust. De vader of meeouder heeft sinds 1 januari 2023 twintig dagen geboorteverlof. Elke ouder kan per kind vier maanden voltijds ouderschapsverlof nemen, of een deeltijdse formule. Op 18 juli 2026 keurde de regering een voorontwerp voor vijf extra dagen gezinskrediet per kind goed, tien bij een tweeling. Het is nog niet aangenomen.

Een baby op komst?

Bereken het startbedrag of de geboortepremie en de maandelijkse kinderbijslag voor je gewest.

Bereken mijn kinderbijslag →

Overzicht van de verloven

Verlof	Voor wie	Duur	Wie betaalt
Moederschapsrust	De moeder	15 weken (werkneemster)	Ziekenfonds
Geboorteverlof	De vader of meeouder	20 dagen	Werkgever (3 dagen), daarna ziekenfonds
Ouderschapsverlof	Elke ouder	4 maanden voltijds per kind	RVA-uitkering
Gezinskrediet (voorstel)	Vader of meeouder, overdraagbaar aan de moeder	5 dagen per kind	Vast te leggen bij koninklijk besluit

Moederschapsrust

Een werkneemster heeft recht op vijftien weken, bij een meerling zeventien weken. De rust bestaat uit:

Prenatale rust: maximaal zes weken vóór de vermoedelijke bevallingsdatum, acht bij een meerling. De week vóór de bevalling is verplicht.
Postnatale rust: negen verplichte weken na de bevalling, aangevuld met overdraagbare niet-opgenomen prenatale weken.

Het ziekenfonds betaalt 82 % van het onbegrensde brutoloon tijdens de eerste dertig dagen, daarna 75 % van een begrensd loon. Onder de voorwaarden van de regeling kunnen de laatste twee weken worden omgezet in postnatale rustdagen, op te nemen tijdens de volgende acht weken.

Een zelfstandige heeft twaalf weken moederschapsrust met een forfaitaire uitkering en gratis dienstencheques voor huishoudelijke hulp. Neem contact op met ziekenfonds en sociaal verzekeringsfonds voor de verdeling van uitkering en hulp.

Bij vroeggeboorte of ziekenhuisopname van de baby zijn verlengingen mogelijk. Tijdens zwangerschap en moederschapsrust bestaat ontslagbescherming.

Geboorteverlof voor vader of meeouder

Het verlof steeg van tien dagen tot 2020 naar vijftien in 2021 en twintig sinds 1 januari 2023.

Opname in één keer of gespreid binnen vier maanden na de geboorte.
De werkgever betaalt de eerste drie dagen volledig.
Het ziekenfonds betaalt de volgende zeventien dagen tegen 82 % van het begrensde brutoloon.
Er geldt een periode van ontslagbescherming die met het verlof samenhangt.

Zelfstandigen hebben een eigen geboorteverlofstelsel met een forfaitaire uitkering.

Voorgesteld gezinskrediet: vijf extra dagen

Het regeerakkoord kondigde gezinskrediet aan. Na een eerste aankondiging eind 2025 keurde de ministerraad op 18 juli 2026 een voorontwerp goed. Volgens Securex van 6 augustus 2026 voorziet het:

Vijf extra afwezigheidsdagen per kind tijdens het eerste levensjaar.
Tien dagen bij een tweeling.
Een recht voor vader of meeouder, geheel of gedeeltelijk overdraagbaar aan de moeder.
Een loongebonden uitkering voor werknemers en ambtenaren en een forfait voor zelfstandigen.
Een nog vast te leggen ingangsdatum in 2026 met een overgangsregeling voor eerder in 2026 geboren kinderen.

In november 2026 moet de tekst nog langs de Raad van State en het parlement. De bedragen volgen bij koninklijk besluit. Bewaar geboortegegevens, maar reken niet op de extra dagen zolang de wet niet officieel in werking is getreden.

Ouderschapsverlof

Elke ouder kan verlof nemen voor een kind tot twaalf jaar, of 21 jaar bij de toepasselijke handicapvoorwaarden. Vereist is doorgaans twaalf maanden dienst bij de werkgever tijdens de voorafgaande vijftien maanden. Mogelijke formules per kind:

Formule	Maximumduur
Volledige onderbreking	4 maanden
Halftijds	8 maanden
1/5 vermindering (een dag per week)	20 maanden
1/10 vermindering (een halve dag per week), met akkoord van de werkgever	40 maanden

De RVA betaalt een forfaitaire onderbrekingsuitkering, met verhoogde bedragen voor bepaalde alleenstaande ouders. Verwittig de werkgever schriftelijk minstens twee maanden vooraf, tenzij een kortere termijn wordt afgesproken. Om organisatorische redenen kan hij maximaal zes maanden uitstellen. Er bestaat ontslagbescherming.

Adoptie en pleegzorg

Elke adoptieouder kan adoptieverlof nemen. De duur werd de voorbije jaren geharmoniseerd en verlengd. Voor pleegouders bestaat pleegouderverlof. De precieze duur hangt onder meer van de leeftijd en de situatie van het kind af. Vraag de actuele voorwaarden bij het ziekenfonds.

Voorbeeld: Emma en Tom

Emma en Tom zijn werknemers en verwachten een baby op 15 maart 2027. Emma plant prenatale rust en laat de begin- en einddatum door werkgever en ziekenfonds berekenen volgens de vijftien weken en eventuele overdracht. Tom neemt tien dagen geboorteverlof na de geboorte en tien in juni om de hervatting te ondersteunen.

Als het gezinskrediet dan officieel geldt, kan Tom vóór maart 2028 mogelijk vijf extra dagen nemen of aan Emma overdragen. In september kan Emma onder de voorwaarden via ouderschapsverlof naar vier vijfde overstappen. Voor het budget berekenen ze de gezinsbijslag en geboortepremie. De concrete kalender moet binnen de wettelijke termijnen passen.

Zelfstandige ouders

Voor een zelfstandige moeder zijn van de twaalf weken drie verplicht: één vóór en twee na de bevalling. De overige weken kunnen voltijds of halftijds over een langere periode worden opgenomen. Er is een wekelijkse forfaitaire uitkering en hulp via gratis dienstencheques.

Vader of meeouder heeft een eigen forfaitair vergoed geboorteverlof. Het aangekondigde gezinskrediet voorziet ook een forfait voor zelfstandigen, maar is nog een voorstel.

Welke stappen zet je?

Meld de zwangerschap zo snel mogelijk aan de werkgever met een attest: dat is belangrijk voor de bescherming.
Informeer het ziekenfonds over de start van moederschaps- of geboorteverlof.
Vraag ouderschapsverlof schriftelijk aan bij de werkgever en dien de RVA-aanvraag in.
Vraag het startbedrag of de geboortepremie bij de gezinsbijslagkas. In sommige gewesten kan dat vanaf de zesde zwangerschapsmaand.

Veelgestelde vragen

Hoeveel weken duurt de moederschapsrust?

Vijftien voor werknemers, zeventien bij een meerling. Eén week vóór en negen weken na de bevalling zijn verplicht. Voor zelfstandigen is de basisduur twaalf weken.

Hoeveel dagen krijgt de vader of meeouder?

Twintig dagen sinds 2023, binnen vier maanden na de geboorte. De eerste drie betaalt de werkgever, de volgende zeventien het ziekenfonds.

Wat is het gezinskrediet?

Een voorstel voor vijf extra dagen in het eerste levensjaar, tien bij een tweeling. Het voorontwerp van 18 juli 2026 is nog niet aangenomen.

Hoe lang duurt ouderschapsverlof?

Per ouder en kind vier maanden voltijds, acht halftijds, twintig maanden met een vijfde vermindering of veertig maanden met een tiende vermindering. Voor die laatste formule is werkgeversakkoord nodig.

Wie betaalt tijdens moederschapsrust?

Het ziekenfonds: eerst dertig dagen 82 % van het onbegrensde brutoloon, daarna 75 % van een begrensd loon voor werknemers.

Infocheck.be is geen officiële website. Deze gids beschrijft de regels van november 2026. Laat data, uitkeringsinstelling en statuut bevestigen door werkgever, ziekenfonds of sociaal verzekeringsfonds. Het gezinskrediet is nog niet als definitief recht bevestigd.